محمد کاظم غریب ناصری

زمينه و هدف : اعتياد به مواد مخدر مانند مرفين از مهمترين مشكلات اجتماعي ميباشد. در حيوانات معتاد به مرفين مصرف آنتياكسيدانها مانند ويتامين C ميتواند باعث كاهش علائم سندرم محروميت از مرفين شود. هدف از اين مطالعه بررسي اثر پيشگيري كننده افشره گريپفروت بر وابستگي به مرفين در موشهاي صحرايي نر بود.روش بررسي: در اين مطالعه تجربي كه طي سال 1386 در مركز تحقيقات فيزيولوژي دانشگاه علوم پزشكي جندي شاپور اهواز انجام شد، تعداد 16 سر موش صحرايي نر جوان نژاد Wistar (300- 250 گرم) به طور تصادفي به دو گروه 8 تايي شاهد و درمان تقسيم شدند. موشهاي هر دو گروه با تجويز داخل صفاقي مرفين (3 روز اول mg/kg10، 3 روز دوم mg/kg20 و 3 روز آخر mg/kg40) معتاد شدند. گروه شاهد 2 ميليليتر محلول نرمال سالين و گروه درمان 2 ميليليتر افشره تازه ميوه گريپفروت را به صورت خوراكي روزانه يك ساعت قبل از تجويز مرفين به مدت 9 روز دريافت كردند. روز دهم 45 دقيقه بعد از تجويز يك دوز اضافي مرفين (mg/kg40) براي ايجاد سندرم محروميت مقدار mg/kg10 نالوكسان به صورت زير جلدي به حيوانات تزريق گرديد. سپس علائم سندرم محروميت شامل دندان قروچه، لرزش شديد بدن، دفعات دفع مدفوع و دفعات ليسيدن پنيس براي مدت 30 دقيقه بررسي شد.يافتهها : نتايج اين مطالعه نشان داد كه مصرف افشره ميوه گريپ فروت بر چهار نوع علائم وابستگي به مرفين در موشهاي صحرايي معتاد شامل دندان قروچه، لرزش بدن، تعداد دفع مدفوع و تعداد ليسيدن پنيس در مقايسه با گروه كنترل (سالم) اثر پيشگيري كننده داشته و آنها را به طور معنيداري كاهش داده است (05/0P<).نتيجهگيري: نتايج حاصل از اين تحقيق نشان داد كه افشره گريپفروت ميتواند، علائم محروميت از مرفين را كاهش دهد. مكانيسم دقيق اثر آن نياز به تحقيق و بررسي بيشتري دارد.

سابقه و هدف: مطالعات متعدد اثرات مهم استرس بر متابوليسم كربوهيدرات را نشان دادهاند. شواهدي مبني بر اثر استرس درالقاء ديابت نوع 1و2 وجود دارند، با اين حال تاثير استرس رواني كمتر مورد مطالعه قرار گرفته است. در تحقيق حاضر  نقش استرس رواني بر متابوليسم كربوهيدرات در موش صحرايي نر بررسي شده است.

روش بررسي: حيوانات به دو گروه مساوي كنترل و آزمون (هر گروه 8 سر) تقسيم شدند. در روزهاي اول، پانزدهم و سيام آزمايش، از دم حيوانات ناشتا خونگيري به عمل آمد، سپس تست تحمل گلوكز خوراكي در اين حيوانات انجام شد. استرسورهاي محدود كنندة مختلف روزانه دوبار در حيوانات گروه آزمون استفاده ميشد. گلوكز با روش گلوكز اكسيداز، انسولين با استفاده از كيت RIA (راديو ايمنواسي)، انسولين و كورتيكوسترون با استفاده از كيت RIA كورتيكوسترون Rat اندازهگيري شدند.

يافته­ها: گلوكز ناشتاي پلاسما در روز پانزدهم در گروه آزمون نسبت به گروه كنترل و نسبت به روز اول در گروه آزمون افزايش معنيداري داشت. همچنين افزايش معنيدار گلوكز پلاسما 15 و60 دقيقه پس از انجام تست تحمل گلوكز خوراكي در گروه آزمون نسبت به گروه كنترل در روزهاي پانزدهم و سيام مكنترله شد. غلظت انسولين ناشتاي پلاسما در گروه آزمون نسبت به گروه كنترل در روزهاي پانزدهم و سيام كاهش معنيداري را نشان داد. 15و60 دقيقه پس از انجام تست تحمل گلوكز خوراكي انسولين پلاسما در گروه آزمون بطور معنيداري در مقايسه با گروه كنترل در روز پانزدهم كاهش يافت. غلظت كورتيكوسترون ناشتاي پلاسما در روز پانزدهم در گروه آزمون نسبت به گروه كنترل و همچنين نسبت به روز اول در گروه آزمون افزايش معنيداري را نشان داد. در گروه آزمون غلظت كورتيكوسترون پلاسما بلافاصله پس از اعمال استرس تنها در روز اول بطور معنيداري نسبت به قبل از اعمال استرس افزايش يافت.

نتيجه­گيري: از نتايج تحقيق حاضر ميتوان نتيجه گرفت كه استرس رواني مزمن نيز ميتواند در متابوليسم گلوكز اختلال ايجاد نمايد و اين اثر ممكن است ناشي از تغيير در ميزان ترشح انسولين و/يا كورتيكوسترون باشد. با اين وجود نقش ساير هورمونهاي استرسي نيز در اين زمينه ميبايست مورد توجه قرار گيرد.

مقدمه: تاكنون در مورد خواص دانه انگور (Vitis Vinifera) تحقيقات فراواني انجام شده ولي در باره خواص فارماكولوژي برگ انگور كمتر تحقيق شده است. عصاره آبي الكلي برگ مو انقباض ناشي از كلرورپتاسيم و اكسيتوسين را در رحم موش صحرايي مهار كرده و نيز سبب شل شدن آئورت ميگردد. هدف اين تحقيق بررسي اثر عصاره آبي الكلي برگ مو بر انقباضات ناشي از چند محرك شناخته شده در ايلئوم موش صحرايي و تا حدودي روشن نمودن مكانيسم اين اثر ميباشد